Nokkrar athyglisverðar spurningar og svör
Að vanda er rýnt í spurningarnar og hér á eftir er stutt greining á nokkrum spurningum og svörunum við þeim.
„Ég ber fullt traust til stjórnenda stofnunarinnar“
Traust á stjórnendum hækkar lítillega á milli ára. Svörun hópa hefur einnig breyst lítillega. Í fyrra báru konur heldur meira traust til stjórnenda en karlar en nú 2011 hefur þetta snúist við og karlar svara því frekar til að þeir beri fullt traust til stjórnenda eða 67% karla á móti 64% kvenna. Menntun hefur áhrif á traust starfsmanna til stjórnenda en þeir sem lokið hafa lengra námi bera ívið minna traust til stjórnenda en aðrir starfsmenn. Staða innan stofnunar skiptir einnig máli en stjórnendur bera meira traust til annarra stjórnenda en aðrir starfsmenn.
„Ég fæ stuðning og hvatningu frá stjórnendum stofnunarinnar“
Heldur dregur úr því að starfsmenn telji sig fá stuðning og hvatningu frá stjórnendum á milli ára. Nú eru rúmlega 48% sammála fullyrðingunni en í fyrra voru það tæplega 53%. Kyn, aldur og menntun hefur ekki mikið að segja hér en staða starfsmanns innan stofnunar skiptir máli á þann veg að stjórnendur telja sig mun frekar fá hvatningu en almennir og sérhæfðir starfsmenn eða yfir 60% stjórnenda á móti rúmlega 45% almennra og sérhæfðra starfsmanna. Hvatning virðist því frekar ná til hærra settra starfsmanna. Atvinnugrein skiptir líka töluverðu máli og heilbrigðis- og félagsþjónusta kemur áberandi verr út en aðrar atvinnugreinar en aðeins um 40% starfsmanna í heilbrigðis- og félagsþjónustu telja sig fá stuðning og hvatningu frá stjórnendum. Hæst útkoma birtist hjá starfsmönnum landbúnaðar/orkustofnana/skógræktar en 64% þeirra voru sammála fullyrðingunni.
„Það er ætlast til þess að ég vinni yfirvinnu sé þess þörf“
Þeim fjölgar ár frá ári sem segja að aldrei sé ætlast til að þeir vinni yfirvinnu. Nú eru það um 23% sem svara spurningunni neitandi en árið 2007 voru það 11,5%. Mikill munur er á svörum karla og kvenna en 24% karla telur að alltaf sé ætlast til þess að þeir vinni yfirvinnu sé þess þörf á meðan aðeins 8% kvenna telur að ætlast sé til að þær vinni yfirvinnu sé þess þörf.
Tafla 1: Það er ætlast til að ég vinni yfirvinnu sé þess þörf.
Aldur hefur lítil áhrif á svör starfsmanna en menntun og staða starfsmanns innan stofnunar hefur töluverð áhrif. Stjórnendur og starfsmenn með lengri menntun telja frekar að ætlast sé til að þeir vinni yfirvinnu en aðrir og um 43% stjórnenda telja að oftast/alltaf sé ætlast til að þeir vinni yfirvinnu sé þess þörf á meðan hlutfallið er 24% meðal almennra starfsmanna. Þegar munur á milli atvinnugreina er skoðaður má sjá að yfirvinnukrafan er mest í verslunar- og sölustörfum en minnst í heilbrigðis- og félagsþjónustu sem og hjá innheimtumönnum/almannatr. /lánasjóðum.
„Viðvera mín er sveigjanleg, ég get m.a. unnið hluta minnar vinnu utan vinnustaðarins“
Sveigjanleiki í viðveru hækkar lítillega á milli ára og nú eru það rúmlega 14% sem telja viðveruna oftast/alltaf sveigjanlega. Eftir sem áður er það stærstur hluti starfsmanna sem telur viðveru aldrei/sjaldan vera sveigjanlega á vinnustað eða um 73%. Karlar telja sig mun frekar geta unnið vinnu sína utan vinnustaðarins en konur og 24% karla eru sammála því að viðvera sé alltaf/oftast sveigjanleg á móti 10% kvenna. Staða starfsmanns hefur einnig mikil áhrif en aðeins 10% almennra starfsmanna telja að viðvera þeirra geti oftast/alltaf verið sveigjanleg. Viðveruskyldan er mest í verslunar- og sölustörfum og í löggæslu/dómstólum/fangelsum.
„Vinnutími í stofnuninni er sveigjanlegur, þ.e.a.s. starfsfólk getur mætt fyrr eða seinna ákveðna daga eða alla daga“
Sveigjanleiki eykst töluvert á milli ára. Í fyrra voru það tæplega 40% starfsmanna sem töldu vinnutíma sveigjanlegan en nú eru það 48% starfsmanna sem telja vinnutíma alltaf/oftast sveigjanlegan. Ekki er mikill munur á svörun eftir kyni eða stöðu starfsmanns en nokkur munur kemur fram eftir menntun þar sem starfsmenn með litla menntun telja sig síður hafa sveigjanlegan vinnutíma en aðrir starfsmenn. Mestur mælist munurinn á milli atvinnugreina en starfsmenn í löggæslu/dómstólum/fangelsum og í heilbrigðis- og félagsþjónustu eru mun síðri til að telja vinnutíma vera alltaf/oftast sveigjanlegan en starfsmenn annarra atvinnugreina eða um 34%. Starfsmenn rannsókna- og eftirlitsstofnana og í annarri opinberri þjónustu eru hins vegar líklegastir til að vera sammála því að vinnutími sé alltaf/oftast sveigjanlegur en rúmlega 76% þeirra voru sammála fullyrðingunni.
„Umræða um stofnunina sem ég starfa hjá er jákvæð ásamt spurningunni Á heildina litið er stofnunin sem ég starfa hjá talin mjög traust “
Þeim fjölgar nokkuð á milli ára sem telja umræðu um stofnunina sem þeir vinna hjá ekki jákvæða. Í fyrra voru það 14% sem voru mjög og frekar ósammála því að umræða um stofnunina væri jákvæð en nú eru það 17% sem telja umræðuna ekki jákvæða. Aldur hefur nokkur áhrif í þessu sambandi og því eldri sem starfsmenn eru því líklegri eru þeir til vera sammála því að umræða um stofnunina sé jákvæð. Jákvæðastir voru starfsmenn mennta- og menningarstofnana en aðeins 4% þeirra voru mjög og frekar ósammála því að umræðan væri jákvæð og tæp 80% þeirra voru sammála því að umræðan væri mjög og frekar jákvæð. Þegar skoðuð eru svör starfsmanna sést að stærð stofnunar skiptir máli. Starfsmenn minni stofnana telja umræðuna oftar jákvæða en starfsmenn stærri stofnana. Traust á stofnun fellur einnig lítillega á milli ára en nú eru 71% starfsmanna mjög eða frekar sammála því að stofnun sé talin traust. Í fyrra voru 72% starfsmanna sammála fullyrðingunni.
„Á heildina litið líður mér vel í starfi mínu ásamt spurningunni Á heildina litið er ég ánægð(ur) í starfi mínu “
Mikill meirihluti starfsmanna er sammála því að þeim líði vel í starfi eða um 82%. Hins vegar er sá hópur sem telur sig ekki líða vel í starfi stækkandi og hefur stækkað á milli ára. Nú eru það 6% sem eru mjög og frekar ósammála því að þeim líði vel í starfi sínu en í fyrra voru það tæp 5% og árið 2009 voru það tæp 3%. Ekki er munur á milli svara karla og kvenna hvað þetta varðar. Stærð stofnunar skiptir máli og starfsmenn minni stofnana eru líklegri til að vera sammála því að þeim líði vel í vinnunni en þeir sem vinna hjá stærri stofnunum.
Eins og í spurningunni um líðan í starfi þá er stór meirihluti starfmanna sammála því að þeir séu ánægðir í starfi sínu eða um 80%. Þeim fjölgar hins vegar á milli ára sem ekki telja sig ánægða í vinnu. Þeir sem eru mjög og frekar ósammála fullyrðingunni eru nú 7% en voru 6% í fyrra og aðeins 3,5% árið 2009. Það eru því umtalsvert fleiri nú sem ekki eru sammála því að þeir séu ánægðir í starfi sínu. Eins og í fyrri spurningunni er ekki marktækur munur á milli svara karla og kvenna en heldur virðist draga úr ánægju eftir lengd menntunar en 15% þeirra starfsmanna sem hafa lokið háskólaprófi svara því að þeir séu mjög og frekar ósammála því að þeir séu á heildina litið ánægðir í starfi.
„Ég hafði tækifæri til að læra og þróast í starfi á síðastliðnum 12 mánuðum“
Það dregur úr tækifærum til að læra og þróast í starfi á milli ára. Nú eru 59% starfsmanna sammála því að þeir fái tækifæri til að læra og þróast í starfi en í fyrra voru það 62% og árið 2009 voru það 69% sem voru sammála fullyrðingunni. Ljóst er því að töluvert dregur úr tækifærum til að læra og þróast í starfi. Ekki var munur á svörun á milli karla og kvenna og aldur og menntun virðist einnig litlu skipta. Starfsaldur hefur hins vegar töluverð áhrif og þeir starfsmenn sem hafa styttri starfsaldur en 2 ár eru frekar sammála því að þeir fái tækifæri til að læra og þróast í starfi eða um 71% þeirra. Staða starfsmanns innan stofnunar skiptir einnig töluverðu en um 68% stjórnenda eru sammála því að þeir fái tækifæri til að læra og þróast á móti um 56% almennra starfsmanna.
„Ánægja með launakjör ásamt spurningunni Telur þú vinnuveitanda þinn veita betri, svipuð eða verri launakjör en gert er á öðrum sambærilegum vinnustöðum?“
Ánægja með launakjör minnkar talsvert á milli ára. Í ár eru um 60% starfsmanna óánægðir með launakjör sín. Í fyrra voru það 51% sem voru óánægðir og árið 2009 voru það 44%. Nokkur munur er á svörum við spurningunni eftir hópum. Konur eru óánægðari með laun sín en karlar. Starfsmenn yngri en 25 ára eru almennt ánægðari með launin en aðrir starfsmenn og staða starfsmanns innan stofnunar skiptir einnig miklu en stjórnendur eru mun líklegri til að vera ánægðir með laun sín en almennir starfsmenn. Atvinnugrein skiptir einnig miklu í þessu sambandi og 50% starfsmanna í landbúnaði/orkustofnunum/skógrækt eru ánægðir með launin sín á meðan aðeins 8% starfsmanna í heilbrigðis- og félagsþjónustu eru ánægðir með laun sín.
Tafla 2: Ánægja með launakjör eftir atvinnugrein.
Að sama skapi fjölgar þeim starfsmönnum á milli ára sem telja sig fá verri laun hjá vinnuveitanda en veitt eru á öðrum sambærilegum vinnustöðum. Nú eru það 41% starfsmanna sem telja launakjör hjá vinnuveitanda vera verri en veitt eru á sambærilegum vinnustöðum en í fyrra voru það 31%.
